على محمدى خراسانى
84
شرح رسائل (فارسى)
( اشكال هفتم ) اين اشكال سه مرحله دارد : 1 - مستشكل مىگويد : مسئله حجيت خبر واحد از مسائل اصوليه است و نه از فروعات فقهيه « صغرى » و در مسائل اصوليه به مظنه نمىتوان بسنده كرد « كبرى » پس در مسئله حجيت خبر واحد نمىتوان به مظنه اكتفا كرد . 2 - استدلال شما به مفهوم آيه است و مفهوم از ظهورات است نه نصوص « صغرى » و ظهورات از امور ظنيه هستند زيرا كه داراى احتمال خلاف هستند « كبرى » پس مفهوم آيه امر ظنى است « نتيجه » . 3 - مفهوم آيه از ظنون است « صغرى » و در مسئله حجيت خبر واحد به ظنون نتوان اكتفا كرد « كبرى » پس در مسئله حجيت خبر به مفهوم آيه نتوان اكتفا كرد . جواب ما : مقدمه : مسائل اصوليه بر دو دستهاند : 1 - اصول اعتقادات 2 - اصول فقه ، مطلق الظن هم بر دو قسم است 1 - ظن مطلق كه توسط دليل انسداد اثبات مىشود 2 - ظن خاص كه بخصوصه دليل بر حجيّت آن قائم شده با حفظ اين مقدمه مىگوئيم : كبراى مرحلهء اول اشكال مىلنگد زيرا كه در مسائل اصول دين نمىتوان به مطلق الظن بسنده كرد چه ظن مطلق و چه ظن خاص و بايد باور يقينى تحصيل كرد ولى در مسائل اصول فقه به ظن مطلق نتوان اكتفا كرد چون دليلى بر اعتبارش نيست ، تنها دليل ، انسداد است كه آن هم مقدماتش باطل است ولى به ظن خاص كه پشتوانهء علمى دارد و دليل قاطع بر حجيت آن قائم است و نازل به منزلهء علم است مىتوان بسنده كرد و در ما نحن فيه ظهور آيه و لو ظنى است ولى از ظنون خاصه است يعنى دليل خاص قطعى بر اعتبار آن قائم شده كه همان بناء قطعيه عقلائيه باشد .